Als ik het voor het zeggen zou hebben dan zou ik het bestuur van dit land wat aanpassen. Hiervoor heb ik twee redenen. Het getrapte systeem waarin de provincie de Eerste Kamer kiest, is in feite een omslachtige verkiezing voor die Eerste Kamer. Provinciale onderwerpen doen er in het debat nauwelijks toe. Daarnaast richt beleid van de Tweede Kamer zich nu vaak op de gunst van de kiezer. Dat gebeurt nu weer bij verkiezingen voor de Eerste Kamer, pardon, provincie. Geen landsbelang maar partijbelang.
De oplossingen: bestuur op provincieniveau zou mogen verdwijnen en zou gewoon onder ’s rijksoverheid komen. Voor de Eerste Kamer zouden we direct individuen kiezen. Daarmee verdwijnt het partijbelang uit het beleid. Verder zou ik ooit willen onderzoeken of het mogelijk is alleen mensen stemrecht te geven die enigszins de gevolgen van hun keuze kunnen overzien. Maar dat is een lastige. Per slot van rekening wil iedereen invloed. Wie wel en wie niet is dan moeilijk te zeggen. Laten we aannemen dat stemrecht voor iedereen vooralsnog de optimale situatie is.
Formeel hebben volksvertegenwoordigers het recht besluiten te nemen zonder last of ruggespraak. Door bij verkiezingen sterk in te zetten op partijprogramma’s is hier in de praktijk weinig sprake van. Bij de tweede Kamer kiest een kiezer voor een partijprogramma en niet voor een individueel persoon. Partijdiscipline mag op die plek in mijn ogen dan ook verwacht worden, zij het niet ten koste van alles. Groen Links gaf na hele serieuze overweging in het Kunduz-debat Ineke van Gent de ruimte anders te stemmen. Dat is goed. Politiek is gelukkig mensenwerk.
In de Eerste Kamer zou dat anders moeten zijn. De taak van Eerste Kamerleden is te beoordelen of de nieuwe wet juridisch goed in elkaar zit en uitvoerbaar is in samenhang met andere wetten en internationale ontwikkelingen. Dat beleid moet enigszins consistent zijn en niet elke vier jaar op de schop kunnen gaan door symboolpolitiek. Ik zou het graag overlaten aan deskundigen om elk nieuw wetsvoorstel aan lopend beleid, de samenhang, te toetsen. Die mensen doen voor ons de final check. Mensen die we vertrouwen omdat we van die mensen zelf weten wat ze belangrijk vinden. Niet omdat ze van een partij met een programma lid zijn en dus met aanstaande verkiezingen rekening moeten houden, of met de belangen van hun partij in de Tweede Kamer. Dan geven we iemand werkelijk mandaat om ‘zonder last of ruggespraak’ een oordeel te geven. De oplossing is dat we die mensen direct kiezen. Volgens mij is er nu maar één persoon die deze rol zo vervult, al kan die formeel geen wetten weigeren, en die is niet gekozen.
Tja, die provincie….zolang ons systeem is als het nu is, zullen we allemaal* woensdag via de provincie de Eerste Kamer gaan kiezen. Doe wat stemwijzers en ga stemmen. Als je het echt niet weet, kies dan gewoon Groen Links deze keer. Dan komt het allemaal goed.
*Behalve de inwoners van het Antilliaanse deel van ons koninkrijk, die mogen niets over hun Eerste Kamer zeggen. Iets wat met mijn voorstel ook meteen opgelost zou zijn.
Orange Babies
