Machtsverschuiving naar China, we mogen er niet langer omheen! (2)

De afgelopen decennia was China de snelstgroeiende economie. Die groei leidde ook tot de opkomst van India en gaat vermoedelijk ook Pakistan en Iran bereiken. Het Westen wordt zwakker. Toch ligt de macht nog steeds daar. Van de 5 permanente zetels in de Veiligheidsraad heeft Europa er 2. Hier woont slechts 10% van de wereldbevolking. De leider van het IMF is altijd een West Europeaan en van de Wereldbank een Amerikaan. Dat sluit dus 88% van de wereldbevolking uit. De EU en de VS samen waren verantwoordelijk voor 50% van het mondiaal BNP. Dat deel daalt ten gunste van de rest. Kortom: het is over met de Westerse overheersing.

Nieuw mondiaal leiderschap is nodig. Welk land neemt het stokje over? Het vertrouwen in de VS door de rest van de wereld is ernstig geschaad. Azië kan het nog niet overnemen. China is te druk met het ontwikkelen van de interne structuren, zowel economisch als politiek. Europa heeft het onderling goed geregeld maar heeft totaal geen positieve invloed buiten het eigen grondgebied. Met de buren is geheel geen relatie opgebouwd. Aangezien leiderschap vaak uit opkomende machten voortkomt maakt India kans. Het is een trefpunt tussen Oost en West door het Britse koloniale verleden. Nationaal is het echter de zwakste door de grote armoede. Hoe krijgen we dan een nieuwe, stabiele wereldorde?

Ten eerste vertegenwoordigt een mondiaal bestuur alle belangen en mag het geen vertegenwoordiging van nationale bestuurders worden die handelen uit landsbelang. De Verenigde Naties vertegenwoordigen alle landen en volken maar er moeten wat zaken anders in de toekomst. De interne machtsverdeling bij de VN is niet meer actueel. De echte macht ligt nu bij de Veiligheidsraad met 5 permanente leden. Die leden zouden de grootmachten van 2045 moeten zijn en niet die van 1945. Mahbubani is wars van wat hij noemt de Westerse ‘verafgoding’ van democratie. Hij pleit daar waar dat beter uitkomt voor een meritocratie: de beste mensen op de plek, ongeacht hun afkomst. Dat stelt hij dus ook op mondiaal niveau voor.

Ten tweede moeten alle landen zich aan de internationale afspraken houden. Wat de VS doen, toch wapens in de ruimte, niet erkennen van strafhof, schenden van mensenrechten op Guantanamo Bay, schept precedenten voor de toekomstige wereldmacht, misschien wel China.

Ten derde zorgt stabiel binnenlands bestuur voor meer stabiliteit in de omgeving. Dit lijkt eerder bereikt te worden door handel dan door ontwikkelingshulp dat meer als doel heeft veiligheid en nationaal belang van de donor te dienen.

Tot slot wijst Mahbubani op het pragmatisme dat tot een betere wereld kan leiden. Volgens Mahbubani komt pragmatisme in de Britse en Europese filosofie niet voor, wel in de VS. Juist nu worden de VS minder pragmatisch terwijl deze richting voor de economische herordening de oplossing zou zijn. Gorbatsjov liet aan het einde van de koude oorlog het invoeren van Westerse waarden, glasnost en perestrojka, prevaleren boven economische herstructurering. Rusland kwam het Westen tegemoet als kernmacht en kreeg vervolgens niets terug.

China doet dat duidelijk anders. Door de intensievere relatie tussen China en de VS ontwikkelt China zich nu sterk en vindt bijvoorbeeld volop studentenuitwisseling plaats. Zo zou dat bijvoorbeeld ook met Iran moeten: een vrijhandelsverdrag, uitwisseling van studenten en flinke investeringen in Iran. Bijkomend voordeel is dat Iran dan samen met de VS kan werken aan een stabiel Irak. Om allerlei principiële redenen blijven deze kansen nu liggen.
Nog een ander voorbeeld, Suriname. Volgens Trouw van 29 april 2011 doneert China dit jaar €1,8 miljoen aan Suriname en krijgt voor €61 miljoen aan orders binnen. Nederland doneert €51 miljoen. Het grootste deel van dat geld gaat dus naar China. Oftewel: Nederland koopt met de hulp geen politieke invloed meer. China heeft de rol van belangrijkste buitenlandse partner overgenomen. Suriname loopt niet meer aan de leiband van Nederland en gaat zelf deelnemen aan de internationale handel. Pragmatisch. De economie is leidend, morele waarden vooralsnog ondergeschikt. Het is echt over met de Europese en Amerikaanse overmacht.

Als doel van het boek ‘De eeuw van Azië’ noemt Mahbubani “het Westen weer optimisme te bieden door ideologische bagage overboord te zetten. De hele wereld hoeft niet Westers. Het Westen vertegenwoordigt geen universele beschaving. Pragmatisme kan leiden tot een betere wereld.” Bekijk het nieuws eens vanuit een Oosters perspectief: waarvandaan komen alleen de woorden en waarvandaan de daden?

Lees dit boek! Heel veel landen en hun relaties passeren zeer gedetailleerd de revue. Veel meer dan ik hier kan opnoemen. Trouw: ‘Het boek geeft te denken over onze plaats in de wereld. Iedere westerling zou dit boek eigenlijk moeten lezen om zijn eigen kijk op de wereld eens flink uit te dagen.’ En dat vind ik nou ook!

Lees het steengoede verhaal van Mahbubani ook op IS-online (Internationale samenwerking).

2 gedachten over “Machtsverschuiving naar China, we mogen er niet langer omheen! (2)”

  1. Ik heb deze man eens bij een VPRO tegenlicht gezien. Hij was zeer indrukwekkend inderdaad. Hij vertelt precies waarom het met ons is afgelopen als leidende economische- maar ook culturele wereldmacht. Overigens: China haalt ons ook wetenschappelijk en technologisch links, rechts en bovenlangs in….

    1. Zeker! Zo levert China Nederland voor een hele goede prijs zonnepanelen met een uitstekend rendement. China legt zich toe op productiematerialen voor duurzame energie. Een onontkoombare groeimarkt. Helaas vooral nog voor export. Voor de eigen energievoorzieing bouwen ze nog wat extra kerncentrales…

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *