Rekentoets

Hoewel ik onderwijskundig helemaal niet voor toetsen ben, van toetsen leer je niks en het kost tijd, ben ik wel voor de rekentoets. Voor een toets wordt namelijk wel geleerd. Dat stomme oordeel moet er komen en hoe weinig leerzaam het ook is, dat oordeel is de motivatie om een vak te leren en te oefenen. We zien het nu ook met de andere examenvakken Nederlands en Engels. Het niveau stijgt eindelijk.

Zelfredzaamheid

Het leven is ingewikkeld geworden en stelt hoge eisen om praktische dagelijkse zaken te kunnen blijven volgen. De inkomsten en de vaste en variabele lasten berekenen om te weten of er nog een abonnement voor het mobieltje af kan? Gezien het grote aantal jongeren met forse schulden, lijkt wat meer rekenervaring niet gek. Het tweede artikel voor de halve prijs? Ben je dan goedkoper uit of koop je toch voor minder geld een B-merk dat niet in de reclame is? Voor een paar gewone dagelijkse boodschappen je geld voor de hele week neer moeten tellen, klopt dat of is er iets verkeerd aangeslagen? Het is jongeren in het beroepsonderwijs eigen om het toekomstige salaris veel te hoog in te schatten maar mochten er financieel moeilijke tijden aanbreken, dan telt elke eurocent. Mensen in de bijstand moeten deze sommetjes dagelijks maken. Als er eenmaal een huis gekocht of gehuurd wordt, rijst de vraag of er voldoende overblijft om van te leven. Feit is dat niet iedereen dit meer kan volgen en wel ziet waar het schip strandt. Met alle ernstige gevolgen van dien. Ik ben er erg voor iedereen zoveel mogelijk te leren zelf de gevolgen van keuzes te overzien. Daar heeft iedereen recht op. Dat is beter voor later. Helaas lukt dat niet zonder de dwang van een toets[1].

Ten tweede garandeert een diploma ook een minimumniveau. En met een centraal examen weten we objectief waar die grens ligt.

Struikelblok

Op de toets komt vanuit verschillende kringen kritiek. Deskundigen menen dat het meer een leestest dan een rekentest is. Misschien moeten daar de deskundigen nog eens naar kijken maar juist het feit dat het om het toepassen van berekeningen over dagelijkse situaties gaat, maakt de vaardigheid relevant.

Marije, MBO-leerling: ‘Het is niet zo interessant hoeveel liter water er in het zwembad past.”

Voor sommigen is de toets echt een struikelblok. In 2011 was ongeveer 2% dyscalculisch. Dyscalculie is aantoonbaar maar laat zich moeilijk onderscheiden van gewone rekenproblemen. Voor mensen met dyscalculie is de rekentoets een onneembare hobbel. Alle vakken komen op het vereiste niveau van de opleiding maar op rekenen kan iemand zakken. Een voldoende voor rekenen, Nederlands en Engels is een voorwaarde om te slagen.

Doel

Dat praktische zelfredzaamheid helaas niet het doel van de overheid is, blijkt uit de oplossingen die worden geboden aan mensen met serieuze rekenproblemen. Als blijkt dat het vereiste niveau voor een leerling echt niet haalbaar is, mag een leerling een aangepaste toets doen. Dit wordt vermeld op het diploma. In het vorige concept van de plannen – nog niets is definitief – ging de deur voor doorstroom naar hbo dan ook meteen op slot. En dat is niet nodig. Wie weet lukken de relevante onderdelen daar wel op de vereiste manier. En als niet, dan blijkt dat daar vanzelf. Voor dit jaar hangt die vlag er trouwens wel beter bij, wel een aantekening op het diploma maar doorstroom naar HBO blijft mogelijk.

Dus ja: het is nodig om te kunnen rekenen en een toets helpt. Al is het maar om de conclusie van het Onderwijsblad[2] over dit onderwerp op waarde te kunnen schatten: “Het gaat om de scores van ongeveer 188 duizend leerlingen uit het voortgezet onderwijs. Uit de cijfers blijkt dat in 2014 op een kwart van de scholen nog niet de helft van de leerlingen een voldoende voor de rekentoets haalde.”

 

[1] Om oneerlijke concurrentie tussen vakken uit te sluiten stel ik voor dat ook een belangrijk vak als maatschappijleer centraal getoetst wordt. Nu beperkt de overheid de keuze slechts tot de harde vakken die bij zouden dragen aan de internationale wetenschap. Democratische principes en filosofisch denken bijvoorbeeld zijn minstens net zo belangrijk.

[2] Onderwijsblad 23 mei 2015

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *